– Czynników ryzyka w biznesie jest dziÅ› tak wiele, że dla przedsiÄ™biorców, zwÅ‚aszcza maÅ‚ych i Å›rednich, sytuacja staÅ‚a siÄ™ nieprzewidywalna jak nigdy dotÄ…d – mówi Tomasz Starus, prezes zarzÄ…du Allianz Trade w Polsce. Widać to w statystykach dotyczÄ…cych niewypÅ‚acalnoÅ›ci firm. W maju byÅ‚o ich o 17 proc. wiÄ™cej niż rok temu i aż o 150 proc. wiÄ™cej niż na poczÄ…tku pandemii. W caÅ‚ym roku może być ich o 12 proc. wiÄ™cej w ujÄ™ciu rocznym, podobnie jak w krajach Europy Zachodniej, które sÄ… gÅ‚ównym partnerem gospodarczym dla polskich firm. Dlatego rodzime firmy muszÄ… dziÅ› dziaÅ‚ać zgodnie z zasadÄ… ograniczonego zaufania wobec kontrahentów, dokÅ‚adniej analizować partnerów biznesowych oraz korzystać z narzÄ™dzi pozwalajÄ…cych zabezpieczyć siÄ™ przed wzrostem ryzyka w biznesie.
– NajwiÄ™kszym ryzykiem dla polskich firm jest obecnie bardzo duża niepewność, która wynika z inflacji, wzrostu cen surowców, pandemii i pozrywanych Å‚aÅ„cuchów dostaw. Dla każdej z firm – w szczególnoÅ›ci maÅ‚ych i Å›rednich – oznacza to potężny wzrost ryzyka, nie do koÅ„ca prognozowalnego, bo koszty potrafiÄ… rosnąć z dnia na dzieÅ„ – mówi agencji Newseria Biznes Tomasz Starus.
Polskie firmy doÅ›wiadczyÅ‚y w ostatnim czasie trzech potężnych szoków zewnÄ™trznych: poczÄ…tku pandemii COVID-19 w 2020 roku, jej szczytu z kwietnia 2021 roku i rosyjskiej inwazji na UkrainÄ™, która rozpoczęła siÄ™ w lutym br. W efekcie od ponad dwóch lat rodzime przedsiÄ™biorstwa dziaÅ‚ajÄ… w ciÄ…gÅ‚ym trybie niepewnoÅ›ci i podwyższonego ryzyka. W badaniu Polskiego Instytutu Ekonomicznego przeprowadzonego na poczÄ…tku marca br., czyli krótko po wybuchu wojny za wschodniÄ… granicÄ…, 42 proc. firm zadeklarowaÅ‚o, że ma poczucie dużego lub bardzo dużego zagrożenia dla swojej dziaÅ‚alnoÅ›ci.
– Najbardziej zagrożone sÄ… w tej chwili przedsiÄ™biorstwa maÅ‚e i Å›rednie, rodzinne, które muszÄ… konkurować na swoich rynkach dokÅ‚adnie tak samo jak wszyscy duzi tego Å›wiata. Z drugiej strony majÄ… do dyspozycji dużo mniej pÅ‚ynnoÅ›ci, dużo mniej produktów bankowych i dużo mniejsze możliwoÅ›ci negocjowania cen dostaw i przekÅ‚adania wyższych kosztów na odbiorców. MuszÄ… zatem w dużo wiÄ™kszym stopniu bazować na wÅ‚asnych kapitaÅ‚ach i czÄ™sto aby utrzymać sprzedaż, robiÄ… to kosztem wÅ‚asnej marży, aby utrzymać siÄ™ na rynku – mówi prezes Allianz Trade w Polsce.
Szef najwiÄ™kszej firmy ubezpieczajÄ…cej należnoÅ›ci zauważa, że w Polsce coraz wyraźniej widać problem zatorów pÅ‚atniczych, choć jeszcze nie ma on masowej skali. Jednak opóźnienia w pÅ‚atnoÅ›ciach najmocniej odczuwajÄ… wÅ‚aÅ›nie maÅ‚e i Å›rednie firmy – dla nich czÄ™sto już jedna nieuregulowana w terminie faktura może zachwiać ich pÅ‚ynnoÅ›ciÄ… finansowÄ….
– Widzimy stopniowe pogarszanie siÄ™ pÅ‚atnoÅ›ci i ono jest zależne od sektora. Najbardziej dotyka tych bezpoÅ›rednio wystawionych na wzrost kosztów energii, czyli np. sektora transportowego, ale i energochÅ‚onnych segmentów produkcji. Tam łączny termin pÅ‚atnoÅ›ci, czyli ten wynikajÄ…cy z faktury plus ten z opóźnienia, powoli zaczyna siÄ™ wydÅ‚użać. To jeszcze nie ma charakteru masowego, ale w porównaniu z ubiegÅ‚ym rokiem widzimy zwiÄ™kszonÄ… liczbÄ™ spraw w windykacji. Dotyka to gÅ‚ównie przedsiÄ™biorstw maÅ‚ych i Å›rednich – mówi Tomasz Starus.
Co istotne, wzrost nieprzewidywalnoÅ›ci i ryzyka w biznesie odzwierciedla już także liczba niewypÅ‚acalnoÅ›ci polskich firm, która w maju, zgodnie z danymi Allianz Trade, byÅ‚a o 17 proc. wyższa niż przed rokiem i aż o 150 proc. wyższa niż na poczÄ…tku pandemii w 2020 roku. Oprócz gwaÅ‚townego wzrostu liczby niewypÅ‚acalnoÅ›ci w budownictwie w ujÄ™ciu miesiÄ™cznym sytuacja ulegÅ‚a już pogorszeniu także we wszystkich innych sektorach, m.in. w spożywczym, produkcyjnym i handlu hurtowego. Maj byÅ‚ pierwszym miesiÄ…cem wzrostów, ale wczeÅ›niejsze spadki wynikaÅ‚y raczej ze zmian w prawie i Å›wiadczyÅ‚y o mniejszej liczbie restrukturyzacji, a nie upadÅ‚oÅ›ci likwidacyjnych.
– Pod koniec ubiegÅ‚ego roku nastÄ…piÅ‚a zmiana w prawie, w zwiÄ…zku z czym w tej chwili nieco trudniej jest wejść w procedurÄ™ sanacyjnÄ… niż wczeÅ›niej, w czasie pandemicznych poluzowaÅ„. Natomiast liczba upadÅ‚oÅ›ci nadal utrzymuje siÄ™ na takim samym poziomie. Maj byÅ‚ jednak pierwszym miesiÄ…cem tego roku, kiedy liczba niewypÅ‚acalnoÅ›ci – czyli upadÅ‚oÅ›ci i restrukturyzacji razem wziÄ™tych – przekroczyÅ‚a wyniki z ubiegÅ‚ego roku. Spodziewamy siÄ™, że do koÅ„ca tego roku w Polsce upadnie mniej wiÄ™cej o 12 proc. wiÄ™cej firm niż w roku poprzednim – prognozuje prezes Allianz Trade w Polsce.
WedÅ‚ug prognoz ubezpieczyciela należnoÅ›ci podobny trend bÄ™dzie w tym roku widoczny w globalnej skali. Na caÅ‚ym Å›wiecie liczba upadÅ‚oÅ›ci ma wzrosnąć w tym roku o ok. 10 proc., przy czym w Europie Zachodniej, czyli na gÅ‚ównym rynku zbytu polskich firm, ten wzrost siÄ™gnie nawet ok. 14 proc. r/r. Co prawda odzyskiwanie należnoÅ›ci w paÅ„stwach Starego Kontynentu jest w stosunku do wielu innych rynków stosunkowo maÅ‚o zÅ‚ożone, ale i tak wymaga szybkiego dziaÅ‚ania i odpowiednich przygotowaÅ„. PodstawÄ… jest sprawdzanie wiarygodnoÅ›ci kontrahenta, żądanie przedpÅ‚aty i ubezpieczenie kredytu kupieckiego.
– Jednym z narzÄ™dzi, które przedsiÄ™biorcy powinni wdrożyć w swoich firmach, jest ubezpieczenie należnoÅ›ci i procedura windykacji. ZmodyfikowaliÅ›my pierwszy z tych produktów w ten sposób, żeby bardziej odpowiadaÅ‚ firmom maÅ‚ym, w których proces administrowania polisÄ…, koszty polisy i stopieÅ„ skomplikowania odgrywajÄ… ważnÄ… rolÄ™ w procesie podejmowania decyzji. Dlatego też wdrożyliÅ›my produkt SME Driver, który jest taÅ„szy niż analogiczne produkty dla firm dużych, znacznie mniej skomplikowany i dużo szybszy jest proces zawierania umowy. W zasadzie można już przy pierwszym spotkaniu zawrzeć umowÄ™ ubezpieczenia i zabezpieczyć firmÄ™, szczególnie teraz – w bardzo nieprzewidywalnym i niepewnym okresie – mówi Tomasz Starus.
